Zenc - Focus op oplossingen

Grootse visie, kleine stappen - Advies Commissie De Vos

Arre Zuurmond van Zenc is lid van de Commissie de Vos. De Commissie bracht een advies uit met praktische tips voor bestuurders van gemeenten.

Als het gaat om informatievoorziening en automatisering krijgen bestuurders van de mensen uit het vak al gauw te horen dat ze beter een beetje uit de buurt kunnen blijven. "Het is te veel", "het is te moeilijk", "het gaat te snel", "u bent niet echt geïnteresseerd", "het is uw vak niet", "uw helpers deugen niet", "uw gemeente is te klein", "laat het maar aan een ander over", "vind maar niet zelf het wiel uit". En het ís ook lastige materie. Je kunt er niet goed politiek mee scoren, maar wel ernstig je vingers aan branden. Toch kunt u er als bestuurder niet meer om heen om zelf de verantwoordelijkheid te nemen. Bestuur en uitvoering zijn helemaal doordrenkt van ICT. Om bestuurders een handje te helpen, heeft de Commissie de Vos een aantal do's en don'ts opgesteld.

Download hier het document

Deze publicatie heeft het thema: bestuurskracht, informatiemanagement

Zenc in tijdschrift Proces & Document

In het vierde nummer van het tijdschrift Proces en Document komt Zenc in meerdere artikelen aan bod.

Het eerste artikel (pagina 4) gaat over de visie van raadsleden op elektronische dienstverlening. In het artikel reflecteert Arre Zuurmond op de uitkomsten van een onderzoek naar de visie van raadsleden op elektronische dienstverlening.

Het tweede artikel (pagina 10) beschrijft twee instrumenten van EGEM die worden ingezet bij gemeentelijke EGEM-i trajecten. Het gaat hierbij om de EGEMthermometer en de Ketensimulator Basisregistraties. Zenc heeft aan de basis gestaan van beide instrument die in vrijwel alle EGEM i-trajecten worden ingezet.

Het derde artikel (pagina 13) beschrijft de do's en don'ts van de Commissie de Vos. Arre Zuurmond is lid van deze commissie die zich buigt over ICT-vraagstukken in relatie tot gemeentelijke dienstverlening. In het artikel worden een selectie van de do's en don'ts van de commissie beschreven.

Download hier het document

Deze publicatie heeft het thema: architectuur, basisregistratie, dienstverlening, informatiemanagement, organisatieontwikkeling, samenwerking

De Kafkabrigade in actie

In het Sociaal Bestek bespreekt Frank van IJzerloo een onderzoek van de Kafkabrigade naar de situatie van een meisje met een progressieve, chronische ziekte. Dit meisje heeft gemiddeld vijf keer per jaar een medische indicatie nodig heeft om aanspraak te kunnen maken op allerlei voorzieningen waar ze recht op heeft. In het artikel vergelijkt hij dit met iemand zonder benen die telkens moet bewijzen dat zijn benen nog steeds niet zijn aangegroeid. Het artikel gaat verder in op de onderzoeksmethode van de Kafkabrigade en de geboekte resultaten n.a.v. deze casus.

Download hier het document

Deze publicatie heeft het thema: administratieve-lasten, casusgericht-werken-en-coaching, procesherontwerp

Information Quality as a Mirror of Government Excellence

In het Journal of Measuring Business Excellence verscheen een artikel van Ted Dicks, Pim Jörg, Barry Woudenberg en Arre Zuurmond. Het artikel beschrijft de transformatie van gemeenten in het kader van de e-Overheid en de EGEMthermometer als instrument dat ingezet kan worden bij deze transformatie.

Download hier het document

Deze publicatie heeft het thema: architectuur, organisatieontwikkeling, veranderkunde

Van Kafkabrigade tot Business Case: Stroomlijning Indicatieprocessen

In 2006 deed Zenc met de Kafkabrigade een onderzoek naar de administratieve lasten van mensen die voorzieningen aanvragen in de Zorg en Sociale Zekerheid. De brigade liet zien hoe de moeder van twee chronisch zieke dochters ieder jaar weer geconfontreerd werd met een enorme bureaucratische rompslomp bij het aanvragen van voorzieningen. Zij is helaas niet de enige in Nederland. De manier waarop het proces van zogenoemde indicatiestellingen verloopt, staat bovenaan in de top tien van ergernissen over administratieve lasten. Het Ministerie van Volkgezondheid, Welzijn en Sport en het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid proberen hier met het Programma Stroomlijning Indicatieprocessen iets aan te veranderen.

Zenc maakte naar aanleiding hiervan de Business Case voor het Project Indicatiedossier. Zo'n dossier zou via betere informatie-uitwisseling en samenwerking tussen instanties de administratieve lasten voor de burger aanzienlijk moeten verminderen. Zenc kijkt wat nu precies de toegevoegde waarde van zo'n dossier is en wat de kosten en baten zijn. Maar ook wat er allemaal nodig is om zo'n dossier succesvol te laten zijn. In de nieuwsbrief van het programma staat een interview met Arre Zuurmond en Bettine Pluut, waarin ze verder ingaan op deze business case.

Download hier het document

Deze publicatie heeft het thema: administratieve-lasten, virtuele-dossiers

Strijd rond kinddossier stamt uit de oude tijd

In de rubriek Podium van dagblad Trouw stond een opiniestuk van Arre Zuurmond en Bettine Pluut. Het artikel is getiteld: 'Strijd rond kinddossier stamt uit oude tijd: debat over het EKD heeft meer diepgang nodig'. Zoals de titel al aangeeft, heeft het artikel betrekking op het Elektronisch Kind Dossier, een onderwerp waarover Minister Rouvoet en een meerderheid van de Tweede Kamer enige tijd geleden botsten. Met het artikel beogen Arre Zuurmond en Bettine Pluut de nodige nuance in het debat over het EKD aan te brengen.

Download hier het document

Deze publicatie heeft het thema: virtuele-dossiers

Onderzoek naar e-government programma's in Europa

'E-government is essential for efficient and effective public service throughout the EU', verkondigde Europees Commissaris Vivianne Reding tijdens het e-government congres van de EU in Berlijn. Het is dan ook niet vreemd dat veel Europese landen een programma hebben opgezet om e-government te implementeren. De Zencers Marco Meesters en Urszula Jaremba onderzochten vier van deze programma's.

De vier onderzochte landen zijn Duitsland, Denemarken, België en Oostenrijk. Deze landen kennen allemaal een grote mate van autonomie van lokale overheden. Dit maakt de implementatie van e-government, wat samenwerking, coördinatie en standaardisatie vergt, tot een lastige klus. De onderzoeken leggen de structuur  bloot die de landen hebben opgezet om e-government te implementeren. Ook de visie achter de implementatie van e-government en de concrete resultaten worden besproken.

De cases bieden inspirerende voorbeelden voor beleidsmakers en uitvoerders die zich bezig houden met e-government. Daarnaast geven de cases inzicht in de belangrijkste thema's op het gebied van e-government. 

Download hier de rapporten van de cases van Denemarken, Oostenrijk, Duitsland en België.

Deze publicatie heeft het thema: architectuur, organisatieontwikkeling

Network Size - A Mixed Blessing

Dennis Havermans and Abdelilah Azouz were actively participating in the International Conference 'Networks: Innovation and Effectiveness' at the University of Greenwich in London by means of presenting the results of the extensive study on the effects of the number of organizational relationships and it's effects on organizational performance and effectiveness. They also present a framework for building and maintaining sustainable partnerships.

This research is attracted by the fact that cooperation through partnerships and strategic alliances have become one of the fastest growing organizational forms in today's business and public environment. One could say that there is a revolution transforming the principles of competition into cooperation and inter-organizational networking. Organizations, therefore, are adding links to their organization for a variety of reasons and in a variety of forms. However, inter-organizational cooperation is not without reservations or consequences. Organizations do not necessarily maximize their performance with more relationships. Moreover, cooperation affects the organizational strategy, performance, structure and processes, governance, behaviour and outcomes. As these inter-organizational relationships become more prevalent and the network size of an organizations increases, the effects of IORs on an organization become stronger as their relationships increased.

Download hier het document

Deze publicatie heeft het thema: organisatieontwikkeling, samenwerking

Zoek het niet onder de lantaarn

Het blad Binnenlands Bestuur van 8 juni 2007 bevat een essay van Peter Castenmiller en Hein Albeda over het functioneren van rekenkamers. In het essay wordt betoogd dat Rekenkamers zich goed moeten positioneren in de gemeentelijke organisatie, om te voorkomen dat zij ofwel als overbodig of als te lastig worden beschouwd.

Download hier het document

Deze publicatie heeft het thema: bestuurskracht, rekenkameronderzoek

De benchmark BWT: monitor van een sector

In het mei-nummer van 'Bouwregels in de praktijk' is een artikel verschenen van de hand van Marcel Hoogwout met de titel "De benchmark BWT: monitor van een sector". In het artikel wordt teruggekeken op de acht jaar dat de benchmark BWT de prestaties vergelijkt van afdelingen bouwen woningtoezicht van Nederlandse gemeenten. Het artikel geeft een overzicht in de trends die in acht jaar monitoren te constateren zijn in het bouwtoezicht. Daarnaast wordt vooruit gekeken naar de uitdagingen voor de benchmark, om ook in de toekomst monitor van een sector te kunnen blijven.

Download hier het document

Deze publicatie heeft het thema: bouw-en-woningtoezicht

Gemeentelijke dienstverleningsconcepten

In het congresnummer van 'Burgerzaken en Recht', het blad van de Nederlandse Vereniging van Burgerzaken, verscheen een uitgebreid artikel van Marcel Hoogwout en Peter Castenmiller over gemeentelijke dienstverlening. De titel van het artikel luidt: "Gemeentelijke dienstverleningsconcepten, kenmerken, keuzen en vier ideaaltypen". De beide Zenc-auteurs betogen in het artikel dat het optimaliseren van de gemeentelijke dienstverlening geen waardevrije, technische 'klus' is. In de keuzen die moeten worden gemaakt spelen allerlei opvattingen over maatschappij, burgers en de relatie tussen gemeente en inwoners een belangrijke rol. De auteurs presenteren in het artikel vier 'ideaal-typische' scenario's voor de inrichting van de gemeentelijke dienstverlening.

Download hier het document

Deze publicatie heeft het thema: dienstverlening

De provincie als elektronische bruggenbouwer

Op 27 april verscheen in Binnenlands Bestuur het artikel "De provincie als elektronische bruggenbouwer". Het artikel is geschreven door Bettine Pluut en Arre Zuurmond. Aanleiding was een onderzoek dat Zenc deed in opdracht van de provincie Noord-Brabant naar de aandacht voor ICT in Brabantse collegeprogramma's. In het artikel worden de provincies aangespoord om gemeenten op verschillende manieren te prikkelen tot innoveren met ICT.

Download hier het document

Deze publicatie heeft het thema: bestuurskracht, organisatieontwikkeling, procesherontwerp

eGovernment Knowledge Management using a Wiki

Rob Peters en Arre Zuurmond werken met een internationaal team aan een Engelstalige Wiki voor eGovernment. In dit kader was Rob Peters gevraagd om op de vijfde Eastern Europe EGovernment days in Praag een sessie voor te zitten over "Training and Teaching in eGovernment". Hij presenteerde daar het paper over de eerste ervaringen met de bouw van de Wiki voor eGovernment.

Download hier het document

Deze publicatie heeft het thema: kennismanagement, web-2.0

Een kijkje in Arre's keuken

Arre Zuurmond gaf tijdens het 7e Nationale e-governmentcongres een Masterclass. Door middel van "Een kijkje in Arre's keuken" heeft Arre de aanwezigen getrakteerd op een overzicht van de organisatorische ontwikkelingen die verbonden zijn aan e-government.

Download hier het document

Deze publicatie heeft het thema: Organisatie-en-informatiealignment, organisatieontwikkeling, procesherontwerp

Presentatie ICT-Noord

Dennis Havermans verzorgde tijdens een bijeenkomst van ICT-Noord te Assen een workshop rondom het onderzoek 'Vermenigvuldigen door delen ... 11 stappen om te komen tot intergemeentelijke (ICT) samenwerking'. De bijeenkomst ICT-Noord is een platform waarin gemeenten samenkomen en discussiëren over ICT-vraagstukken.

Tijdens de workshop is bijvoorbeeld ingegaan op het formuleren van de motieven van samenwerking, het in kaart brengen van de stappen, betrekken van de spelers, opstellen van relevante documenten, selectie van partners en managen van de samenwerking. De focus lag daarbij op intergemeentelijke ICT-samenwerking.

Download hier het document

Deze publicatie heeft het thema: samenwerking

Overheid als Infrastructuur

In opdracht van het Ministerie van Binnenlandse Zaken hebben Arre Zuurmond, Bert Mulder en Marcel Bullinga een toekomstverkenning geschreven over de elektronische overheid. In deze toekomstverkenning beschrijven zij de toekomstige overheid als minder zichtbaar. De overheid stelt niet zichzelf, maar burgers, bedrijven en maatschappelijke vraagstukken centraal. De overheid als infrastructuur voor haar burgers en bedrijven.

Download hier het document

Deze publicatie heeft het thema: Organisatie-en-informatiealignment, dienstverlening, organisatieontwikkeling

Veranderingsbereidheid en dimensies van organisatiecultuur

Bart Pouwelse rondde zijn studie organisatiewetenschappen aan de Universiteit van Tilburg af met zijn scriptie 'Veranderingsbereidheid en dimensies van organisatiecultuur: Een onderzoek naar bereidheid tot verandering naar een FORS-cultuur bij Gemeenten'. Zijn onderzoek voor deze scriptie deed hij als stage bij Zenc.

Bart heeft onderzocht wat de veranderingsbereidheid van middenmanagers van gemeenten is ten aanzien van de cultuurverandering die het Programma Andere Overheid voorstaat. Daarnaast heeft hij ook onderzocht wat de invloed is van verschillende proces- en persoonsfactoren op de veranderingsbereidheid. In de scriptie worden aan de hand van dit onderzoek aandachtspunten geformuleerd voor het faciliteren van de cultuurverandering.

Download hier het document

Deze publicatie heeft het thema: veranderkunde

Peter Castenmiller over participatie en Drees als wethouder

In februari 2007 verscheen van Peter Castenmiller het artikel "Over het belang van participatie' in het Vlaams wetenschappelijke tijdschrift Burger, Bestuur & Beleid. Peter nuanceert daarin het belang dat gangbaar aan participatie wordt gehecht en waarschuwt tegen de overschatting van het inzetten van Informatie- en Communicatie Technologie om het publieke debat te verlevendigen.

Download hier het document

Deze publicatie heeft het thema: bestuurskracht, web-2.0

Oliemannetjes

Peter Castenmiller heeft voor het blad Provincies.nl een column geschreven. Hierin gaat hij in op het belang van de provincies voor het functioneren van het openbaar bestuur.

Download hier het document

Deze publicatie heeft het thema: bestuurskracht

Presentatie Vermenigvuldigen door delen

Op 27 februari hebben Dennis Havermans en Barry Woudenberg tijdens de Flevum ContactNL dagen in het Kurhaus te Scheveningen een mini-workshop verzorgd rondom het onderzoek 'Vermenigvuldigen door delen ... 11 stappen om te komen tot intergemeentelijke (ICT) samenwerking'. In totaal hebben bijna 50 personen van gemeenten, ministeries, bedrijfsleven en overige publieke instellingen de workshop bezocht.

Download hier het document

Deze publicatie heeft het thema: architectuur, samenwerking

Welstand Transparant: De standaardisatie van welstandsnota's

Rob Peters en Elke Müller (Center for Public Innovation) van de Erasmus Universiteit deden in het kader van het Ruimte voor Geo project (GeoGov), een onderzoek naar de standaard voor welstand. Het invoeren van standaarden is nooit uitsluitend een technische aangelegenheid. Dit geldt bij uitstek voor het begrip 'welstand', dat nu weer volop in de belangstelling staat omdat Nederland "verrommelt".

Het rapport beschrijft een onderzoek naar de partijen die bij de discussie over het informatiemodel welstand (IMWE) betrokken waren en de manier waarop naar het standaardisatietraject gekeken wordt. In het rapport wordt duidelijk hoe de rolverdeling tussen overheden beinvloed wordt door de vraag naar (digitale)informatie. Het CPI heeft voor dit doel een methode ontwikkeld, die hier in de praktijk van de Geo-wereld getoetst is.

Download hier het document

Deze publicatie heeft het thema: informatiemanagement

Separating Law from Geography in GIS-based eGovernment Services

Rob Peters is mede-auteur van het artikel Separating Law from Geography dat werd gepubliceerd in het Journal "Artificial Intelligence and Law". Het artikel gaat in op de mogelijkheden om (ruimtelijke) wet- en regelgeving te ontsluiten door middel van Geografische Informatiesystemen (GIS). Het behandelt ook de vernieuwing van overheidsdiensten aan bedrijven en burgers en de harde juridische consequenties.

De diensten aan burgers zijn gebaseerd op een nieuwe zoekinfrastructuur op basis van IMRO (Informatie Model Ruimtelijke Ordening) die bijvoorbeeld gekoppeld kunnen worden met Google Earth. In theorie kan dan gezocht worden naar een specifiek voorschrift of beperking binnen een kaartvlak met een functiegebied als "recreatie" of "transport" of "landbouw".

Vervolgens beschrijft het artikel de problemen met hard coded expertsystemen als Addwijzer en behandelt het de daarop gebaseerde opvolger: "Metalex". Het bijzondere is de integratie van Metalex (wet) met IMRO 2008 (functiecode). Hiermee ontstaat een onderhoudbare functiecatalogus van Nederlandse mogelijkheden en beperkingen in plaats van een tekstuele product catalogus.

Download hier het document

Deze publicatie heeft het thema: architectuur, dienstverlening, web-2.0

Vermenigvuldigen door Delen: 11 stappen tot gemeentelijke samenwerking

In opdracht van EGEM en de VNG heeft Zenc een grootschalig onderzoek uitgevoerd onder de 458 Nederlandse gemeenten in 2006. Doelstelling van het onderzoek is om de balans op te maken rond de (inter)gemeentelijke ICT-samenwerking en aanbevelingen te doen om het proces van te komen tot samenwerking te verbeteren. Uit eerder onderzoek was naar voren gekomen dat bestuurders en beslissers niet voldoende inzicht hebben in het proces om te komen tot samenwerking. Daardoor blijft samenwerking uit of kan samenwerking in een vroegtijdig stadium mislukken.

Gemeenten zoeken nadrukkelijk samenwerking op het gebied van ICT. Samenwerking vindt vooral plaats op de vlakken automatisering en informatisering en minder op het vlak van de organisatie. Verder blijkt dat gemeenten vooral samenwerking zoeken met hun buren en heeft vooral een (financiële) instrumentele noodzaak. Anders gezegd, de samenwerking wordt niet ingegeven door de wil om beter te worden, maar veeleer om problemen te voorkomen. Tot slot ontbreekt bij veel gemeenten een duidelijke visie op de ICT en samenwerking.

Download hier het document

Deze publicatie heeft het thema: samenwerking